Waarom een beeld van Koos Aarts in de Gemeente Dongen?

Voorwoord redactie Dongenhomespot.nl


De nu hieronder in deze krant afgedrukte brief is een antwoord op een afgewezen verzoek van Dongenaar drs. Lucas F.M. van der Hoeven namens een aantal gerenommeerde Dongenaren aan het college van Dongen , een standbeeld op te richten voor een in de brief genoemde en door de briefschrijver omschreven belangrijke historisch bekende Dongenaar. ‘Het college heeft in haar vergadering van 13 december 2016 besloten om geen subsidie te verstrekken of een andere financiële bijdrage te verlenen voor het maken en plaatsen van een borstbeeld ter herinnering aan de heer Koos Aarts. De aanvrager ontving van het college een brief met een toelichting op het besluit . De bovenstaande tekst is enkel ter verduidelijking van de ingezonden brief en is derhalve geen steunbetuiging en ook niet afkeurend bedoeld . De krant verwijst naar haar op de voorpagina te raadplegen disclaimer.

De redactie

Geacht College van Burgemeester en Wethouders,

Dank voor uw reactie d.d. 13-12-2016. Helaas valt er in uw reactie géén spoor van enthousiasme te ontdekken, als antwoord op ons particulier initiatief. Het zou uw College sieren om de bestaande kloof tussen overheid en burgers te helpen dichten in plaats van, deze door ontmoediging, verder te verdiepen!

Waarom een beeld van Koos Aarts in de Gemeente Dongen?

1.Er bestaat in de openbare ruimte in Dongen slechts een beperkt aantal monumentale objecten die herinneren aan het belang van de lederindustrie. De meeste van de 50 tot 60 leder- en schoenfabrieken zijn afgebroken. Slechts een 15-tal gebouwen herinnert aan de meer dan 100 jaar waarin deze bedrijfstak voor welvaart en economische groei in Dongen heeft gezorgd.

2.Aandacht voor het verleden in de openbare ruimte zou middels monumentale vormgeving kunnen worden versterkt. Er bevinden zich slechts 7 beelden in Dongen, waarvan 2 op particulier terrein:

Jezusbeeld voor de St. Laurentius kerk (kerkelijk terrein).

Jezusbeeld bij de Kerkstraat (gemeentelijk monument).

Mariakapelletje in de Eindsestraat (gemeentelijk monument).

Broederbeeld op het Europaplein, onooglijk in de hoek van het plein verstopt.

GGZ-Breeburg: man op twee halve cirkels

‘Het looiertje’ op het Looiersplein (openbaar), een beeldje van omstreeks 30 cm, dat verwijst naar het lederbedrijf. Het betreft een beeldje van een onbekende arbeider, die een huid schoon schraapt. De afmeting van dit beeldje is dermate minimaal dat het in het straatbeeld nauwelijks opvalt.

Ja, inderdaad, een beeld van dhr. Entrop in ‘s Gravenmoer. Maar dhr. Entrop was ‘slechts’ een medewerker van dhr. Aarts. De heer Koos Aarts echter behoort tot de eerste autobouwers in Nederland, grondlegger van de lijm en gelatine fabriek, paste als eerste elektriciteit als krachtbron toe in zijn lederfabriek, winnaar van een gouden medaille op de Wereldtentoonstelling te Antwerpen in 1894 en uitvinder van het watergasprocedé. Ten slotte was hij ook actief in het openbaar en kerkelijk leven in Dongen. Hij was jarenlang raadslid en een van de stichters van de Sint-Laurentiuskerk.

Zijn betekenis, invloed en statuur van is van groot (inter-) nationaal belang. Koos Aarts staat symbool voor gedurfd ondernemerschap, inventiviteit en doorzettingsvermogen. Het zou de burgers van Dongen moeten inspireren om evenals dhr. Aarts hun talenten zoveel mogelijk te benutten. Zie: http://www.thuisinbrabant.nl/personen/a/aarts,-koos

3.Deze Gemeente wil het toerisme in Dongen bevorderen. Daartoe werd in juni 2016 een fullcolour blad ‘Toeristisch Langstraat’ huis-aan-huis verspreid. Blijkbaar is er wel gemeentegeld voor dergelijke projecten. Ook ging voor het Looiersplein op de schop. Blijkbaar zijn uitgaven voor de openbare ruimte nog steeds mogelijk. De gemeente Dongen heeft volgens ambtenaar Van der Moolen geen budget voor ‘dorpsverfraaiing’. Gelet op bv. de uitgaven rondom de vernieuwing van het Looiersplein, lijken er toch wel mogelijkheden te bestaan om een uitgave van ‘slechts’ € 12.318,-. voor een beeld van Koos Aarts te realiseren. Voor de ‘aankleding’ van die ruimte zou een beeld van deze bekende Dongenaar niet misstaan.

4.Andere mogelijkheden tot budgettaire dekking van deze onkosten:

Elektrische verlichting in deze gemeente brandt onnodig te lang – minder armaturen laten branden en versnelde vervanging door letlantaarns.

Een deel van de uitgaven voor straatmeubilair hiervoor te bestemmen.

Composteren verplichten voor burgers met tuinen, waardoor vermindering van ophaalkosten.

Waardestijging van onroerend goed en gemeentegronden aan te wenden.

Verkoop van gemeente grond ten bate van inbreiding van woningdichtheid.

Gelden voor reconstructie van Looijersplein daartoe te gebruiken.

5.De monumentale vormgeving van het al ontworpen beeld is van een hoge artistieke kwaliteit. Het borstbeeld is gemaakt door beeldend kunstenaar Maarten Koreman, zoon van de bekende Bredase beeldhouwer Hein Koreman (1921 -2012), die onder meer het beeld ‘de Vlucht (of De Trek)’ maakte (zie: https://nl.wikipedia.org/wiki/Hein Koreman). Dit beeld dient als het oorlogsmonument 1940 in Park Valkenberg in Breda (geplaatst in 1957).

6.De meest eenvoudige gang van zaken is dat de Gemeente Dongen zelf het beeld aankoopt. De gemeente dient dan vervolgens zorg te dragen voor een sokkel en er een waardige plek voor aan te wijzen. Het lijkt erg omslachtig en onnodig kostenverhogend om een aparte stichting op te richten voor een incidentele aankoop.

7.Het is onbekend hoe de Gemeente Dongen op een begroting van € 20.000,-. uitkomt. In de aan het College van B&W toegestuurde begroting wordt slechts om € 12.318,-. gevraagd. Mogelijk zijn de extra kosten van een sokkel en de plaatsing op € 7.682,-. geraamd. Als dat juist zou zijn, dan worden de extra kosten op maar liefst 62 % van de maakkosten geschat. Dit lijkt wel heel erg ruim berekend!

8.Betreurenswaardig is de negatieve houding van de Gemeente Dongen. Het afgelopen jaar was de burgemeester na herhaaldelijk verzoek, niet bereid om persoonlijk ons te woord te staan. Ook bleek er sprake van onjuiste voorlichting. Er zou er geen budget bestaan voor monumentale vormgeving. Uit nader onderzoek bij de Heemkundekring in ’s Gravenmoer bleek dat de gemeente Dongen het beeld van Entrop in ’s Gravenmoer volledig uit eigen middelen had gefinancierd. Dus er bestaat een precedent!

9.De toonzetting van de brieven van het College van Burgemeester en Wethouders van Dongen is alleen maar afwijzend. Initiatieven door burgers zouden een positief onthaal dienen te krijgen. Aan het stimuleren van de betrokkenheid van burgers bij gemeentelijk beleid wordt door de negatieve bejegening ernstig afbreuk gedaan. Dit veroorzaakt zelfs in een middelgrote gemeente als Dongen een onnodige kloof tussen overheid en burgers en dat is zeer betreurenswaardig.

10.Ter verduidelijking van bovenstaande, citeer ik uit uw eigen nota ‘cultureel erfgoed’ navolgende:

“De gemeente Dongen wil haar identiteit en eigen karakter behouden en versterken. Cultureel erfgoed speelt hierin een belangrijke rol. Wij willen dat de geschiedenis van onze dorpskernen beleefd kan worden. Daarom beschermen wij monumenten en identiteitsbepalende objecten, zetten wij deze ontwikkelingsgericht in en realiseren wij publieksgerichte activiteiten en visualisaties”.

“Betrokkenheid ontstaat niet zomaar. Niet iedereen is zich evenveel bewust van de geschiedenis van de eigen leefomgeving of is hierin geïnteresseerd. Meer kennis leidt vaak tot meer begrip en meer interesse in historie van de eigen omgeving. Participatie is een daaropvolgende stap om de samenleving bij cultureel erfgoed te betrekken. Samenwerken met en verbinding zoeken, mensen interesseren in cultureel erfgoed zal dit bevorderen. Door een onderwerp aansprekend te maken leggen we verbindingen tussen verleden, heden en toekomst.

Het erfgoedbeleid maakt in de Programmabegroting deel uit van het programma ‘Kunst en cultuur’. In dit programma worden jaarlijks gelden gereserveerd voor uitvoering van het beleid. De middelen voor instandhouding van monumenten (onderhoud- en restauratiesubsidie) worden jaarlijks vastgesteld en zijn voor 2016

begroot op € 25.000. Voor het nieuwe beleid zal geen begrotingswijziging nodig zijn. In de raadsvergadering van 20 februari 2014 is er een uitvoeringsbudget beschikbaar gesteld van € 36.500, bedoeld om ons monumentenbeleid te evalueren en actualiseren. Per 1 januari 2016 is er nog € 11.345,00 voor incidentele tegenvallers aanwezig in de Reserve Monumenten. Hierdoor is de speelruimte zeer beperkt en dit werkt negatief in op de instandhouding. Jaarlijks aan de hand van het uitvoeringsprogramma de noodzakelijke middelen in beeld brengen om uitvoering te kunnen geven aan het uitvoeringsprogramma. Indien financiële middelen nodig zijn wordt dat betrokken bij het begrotingsvoorbereiding/-voorstel aan de raad. De trend om cultuurhistorische informatie als inspiratiebron in te zetten voor het ontwerpen van een gebouw of gebied en bij het inrichten van de openbare ruimte, is op landelijk niveau al enige tijd geleden ingezet. In Dongen hebben we hier inmiddels de eerste stappen in gezet bij het plan ‘De Hoogt’ (uit de gemeente Dongen nota: https://www.dongen.nl/over-dongen/dorp/cultureel-erfgoed.html)

In de verwachting dat uw College als nog een positief besluit zal gaan nemen,

groet ik u vriendelijk,

drs. Lucas F.M. van der Hoeven.

Aanbevolen artikelen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *